Staatsbon: het complete dossier

Een staatsbon is een obligatie die is uitgegeven door de federale overheid en waarop door particulieren ingeschreven kan worden. Het gaat om een obligatie met een vaste looptijd en een jaarlijkse vaste interest. De looptijd van een staatsbon varieert van 1 tot 10 jaar.

U kan in maart, juni, september en december intekenen op nieuwe staatsbons. Dat kan ofwel bij de bank, ofwel rechtstreeks bij het Agentschap van de Schuld.

U moet met volgende kosten rekening houden:

• Roerende voorheffing:op de eindvervaldag van de staatsbon betaalt u een roerende voorheffing van 30% op de interesten. Enkel op de staatsbon op 1 jaar die in september 2023 werd uitgeven, gold een roerende voorheffing van 15%.
• TOB (Taks op beursverrichtingen) of beurstaks:schrijft u meteen bij de uitgifte in op de staatsbon, dan hoeft u geen taksen te betalen. Anders is het als u een staatsbon na de uitgifte zou kopen op de beurs. Dan betaalt u in België 0,12%. Ook als u de bon voor de vervaldag zou verkopen op de beurs moet u 0,12% beurstaks betalen. In beide gevallen geldt voor de beurstaks een maximum van 1.300 euro.
• Taks op effectenrekeningen: Als u een staatsbon aankoopt via de bank wordt hij op een effectenrekening geplaatst. In dit geval betaalt u een jaarlijkse taks van 0,15% op de effectenrekening als de gemiddelde waarde van al uw effecten op die rekening over de bepaalde referentieperiode meer dan 1 miljoen euro bedraagt. De belasting wordt geheven per effectenrekening en niet per titularis.
• Bewaarloon:bij het Agentschap van de Schuld wordt uw staatsbon gratis bewaard. Schrijft u in via een bank, dan mag die kosten aanrekenen voor het bewaren van de bon. Sommige doen dat, andere niet. De kosten verschillen per bank.

Wie belegt, moet rekening houden met de risico’s die hiermee gepaard gaan. Een overzicht van de risico’s bij de aankoop van een staatsbon:

• Liquiditeitsrisico: het liquiditeitsrisico is het risico dat de belegger loopt dat hij zijn staatsbon niet voortijdig kan verkopen, mocht hij dat nodig vinden. Mogelijk zijn er op dat moment geen kopers bereid om de bon over te nemen.
• Marktrisico: wie zijn staatsbon al voor de vervaldag wil verkopen, moet dit doen tegen de marktprijs op de beurs. Dit kan zowel meer als minder zijn dan de nominale waarde van de bon, de waarde waartegen de bon oorspronkelijk is uitgegeven. Als het rentepeil intussen is gestegen, zal die marktwaarde wellicht zijn gedaald. Is het rentepeil gedaald, dan gebeurde het omgekeerde. Daarnaast kan ook de interesse van de beleggers voor investeringen in Belgische staatsleningen een rol spelen.
• Emittentenrisico: het emittentenrisico is het risico dat de emittent, in dit geval de Belgische staat, op de vervaldag het kapitaal en de interest op de staatsbon niet kan terugbetalen. Het kredietrisico van de Belgische staat wordt ingeschat door verschillende ratingsbureaus, waaronder Moody’s, Fitch, DBRS en Standard & Poor’s. Bekijk hun ratings op de website van Het Federaal Agentschap van de Schuld.
• Inflatierisico: doordat de prijs van goederen en diensten stijgen, kan de koopkracht van het gestorte bedrag na de terugbetaling ook verminderd zijn.

Er is geen depositogarantieregeling van toepassing. Dit betekent dat u bijvoorbeeld bij faillissement van de Belgische staat niet wettelijk beschermd bent door het Garantiefonds, waardoor u uw belegde geld niet terugbetaald krijgt.

Een staatsbon kan een mooi rendement opleveren, maar er zijn ook alternatieven. Een overzicht:

• Termijnrekening
• Kasbons
• Spaarrekening
• TAK 21-spaarverzekering
• Beleggingsfondsen

Hoeveel rendement u krijgt verschilt per staatsbon. De laatst uitgegeven staatsbon heeft een brutorendement van 3.20%. Van dit brutorendement moet u nog de roerende voorheffing aftrekken om tot het nettorendement te komen. De laatste verkoopprijzen van de staatsbons die u voor de vervaldag van de hand wil doen, kunt u terugvinden op de website van Euronext Brussel Ze geven echter geen garantie voor nieuwe transacties.