Hallo. Ik volg al lange tijd mee met dit forum. Graag had ik mijn beleggingsstrategie aan jullie voorgelegd. Ik heb er best lang over nagedacht — op m’n eentje; ik koester gering vertrouwen in banken en vermogensbeheerders (slechte ervaringen…).

Situatie: Man, 43. Ongehuwd, alleenstaande. Eén zoon van 12. Doel van het totale vermogen is om een aangenaam passief inkomen te blijven genereren én om het kapitaal min of meer te behouden voor de volgende generatie.

Vermogen is gespreid over:

1- 900K vastgoed: 600K familiale woning + 300K opbrengsteigendom (9K/jaar); beide vrij van schuld en in goede staat.

2- 700K passieve portefeuille: ca. 350K VWCE + 350K DBZB.

3- 320K buy-and-hold Belgische portefeuille:

- 300 Elia
- 250 VGP
- 1000 Ageas
- 1500 Intervest Offices
- 1000 Care Property
- 100 Moury Contruct
- 300 Cofinimmo
- 180 GBL
- 300 Gimv
- 150 Ackermans
- 200 Tubize
- 300 Brederode
- 110 Sofina


De losse-aandelenportefeuille is een restant uit het verleden. De passieve portefeuille is nieuw sinds 2020 (dank aan B47Hlong). Daarvoor heb ik het grootste deel van mijn 20 jaar oude portefeuille verkocht. Ik kan het echter (nog) niet over mijn hart krijgen om de resterende aandelen ook te verkopen: ik denk dat het een mooie BE-portefeuille is met weinig omkijken en een mooi dividend (ca. 9000eur/jaar). Nu ik hoorde waaien dat de roerende voorheffing *misschien* zou zakken naar 15% ipv 30% ben ik nog meer geneigd om dit actieve gedeelte van mijn portefeuille te behouden.

Ik vind dit persoonlijk een zeer goed gespreide portefeuille. Beleggen is ook een stuk emotie. Zolang die emotie u niet te veel geld kost is daar niets mis mee. Of uw Belgische aandelen meer gaan opbrengen dan VCWE, dat weet niemand. Maar uw broek ga je er ook niet aan scheuren. Met het vooruitzicht op een belastingverlaging op dividenden snap ik heel goed dat je ze wil aanhouden.

Als ik toch nog een kleine opmerking mag geven dan is het dat uw aandeel in overheidsobligaties wel aan de hoge kant is. Een rentestijging, zal
nog niet voor morgen zijn, gaat daar aan vreten. Maar ik vermoed dat u gelet op de omvang van uw vermogen ook nog over een stevige spaarrekening beschikt als ander “stabiel” deel.

Edit: als je de Belgische aandelen erbij neemt valt het misschien nog wel mee, uw obligatieluik.

Ziet er een mooie portefeuille uit, ik zou de belgische portefeuille ook gewoon aanhouden.
Misschien één puntje: persoonlijk zou ik denk ik niet nog extra in vastgoedbeleggingen investeren (enkele van de belgische aandelen) als ik al zo'n vastgoed heb.

Ik vind dat er weinig op aan te merken is: ik heb de indruk dat je alles netjes hebt uitgelijnd & over nagedacht (bvb. je weet hoeveel dividend je jaarlijks +- ontvangt).

Ik vraag me wel af hoe je aandelenportefeuille er oorspronkelijk uitzag eind 2019 & welke posities je hebt verkocht + waarom. Hoe heb je de switch gemaakt naar je ETF-portfolio? Alles in een order gekocht (lijkt me onrealistisch) of een maandelijks order?

Knap werk & mooi dat je nu al denkt aan toekomstige generatie!

Bedankt aan allen die reageerden. Ik ben eigenlijk heel tevreden dat niemand mij voor zot of roekeloze verklaart.

r0477476 schreef: ↑2 september 2020, 13:29 Ik vraag me wel af hoe je aandelenportefeuille er oorspronkelijk uitzag eind 2019 & welke posities je hebt verkocht + waarom. Hoe heb je de switch gemaakt naar je ETF-portfolio?

Oorspronkelijk had ik alleen losse aandelen (15 jaar lang opgebouwd) + spaarrekeningen bij verschillende banken, maar door het boek 'De Schitterende Eenvoud van Indexbeleggen' en de bijdragen van sommige forumleden hier heb ik een kat een kat genoemd: in onderpresteerde een eenvoudige passieve 60/40 portefeuille. Ik bezat ook heel wat buitenlandse aandelen (KO, Consolidated, Mowi, Unilever, ASML,…) waarop ik veel rendement liet schieten door de dubbele RV.

Sinds de introductie van VWCE heb ik op enkele maanden tijd hopen aandelen verkocht en gaandeweg ETF's bijgekocht met limietorders. Dat was… spannend. Ik dacht dat ik de grootste stommiteit van mij leven beging. In maart heb ik niet goed geslapen, zoals velen. Maar mijn oude portefeuille had het nog slechter gedaan, had ik ze aangehouden. Dat hielp! De herbalanceringsmethodes zijn een grote plus bij een passieve portefeuille. Losse aandelen herbalanceren is eigenlijk onbegonnen werk. Dat was een van de hoofdfrustraties bij mijn klassieke portefeuille.

Velen tellen hun eigen huis niet mee in de beleggingen: "je moet ergens wonen" + "je eigen woning is eerder een kost".

Heb je de portefeuille al eens ingebracht in een portefeuilletool zoals Morningstar om het geheel te kunnen vergelijken met een neutrale benchmark? regionale verdeling? sectorverdeling?

Regionaal zit je heel veel in Belgie - dat eigenlijk minder dan 1% van de wereldmarkt is.
Sectorgewijs lijk je veel in vastgoed te zitten, en dit zelfs zonder je opbrengsteigendom.


Voeg je nog steeds extra geld toe aan je portefeuille? of "haal je eerder af"?
Wat is je totaal rendement van je Belgische portefeuille tijdens de laatste periodes? Hoe vergelijkt dat tegen de bredere wereldportefeuille?

Ik ben zelf niet de grootste minnaar van 'echt' vastgoed. Er is altijd wel wat gedoe en er zijn héél wat verborgen kosten (lidgelden VE, updates contracten, plaatsbeschrijvingen,…). Al mag ik niet klagen: ik heb een tevreden en goedbetalende huurder.

Ik zie een opbrengsteigendom als een sterke diversificatie t.o.v. mijn jarenlange liefdesverhouding met de beurzen. Leg niet al uw eieren in één mand, et cetera. Als investering gedraagt het zich als een inflatiegelinkte bond. De huurprijzen worden geïndexeerd en het pand/grond behoudt op z'n minst de waarde. Qua zekerheid en zielerust komt de vastgoedinvestering toch op de tweede plaats naast een spaarrekening. Je moet er alleen een beetje werk in steken, juist.

Indien ik mijn eigen huis niet meetel, dan bezit ik daarnaast ongeveer 100.000 EUR in beursgenoteerd Belgisch vastgoed (zie boven). Dat is inderdaad een zware tilt. De Belgische vastgoedmarkt is daarentegen wél een van de meest robuuste ter wereld (dankzij de erg hoge registratierechten o.a.). Ik voel me hier veilig bij (alhoewel lang niet zo veilig als bij een opbrengsteigendom!). Maar ik zou natuurlijk rendement kunnen missen als de Belgische markt wat achterblijft op VWCE bijvoorbeeld. Daar heb je een punt. Maar jij zou die BE-vastgoed-tilt liever opheffen en de vrijgekomen gelden ook in VWCE stoppen?

De holdings, daar blijf ik zeker af. De Belgische holdings zijn ook internationaal actief, zitten deels in private equity (ook een diversificatie) en vinden zichzelf steeds opnieuw uit. Ze groeien mee met een veranderende wereld. Grote fan. De holdings hebben me al veel centen opgeleverd.

Qua veiligheid voelt het voor mij zo aan:
1- spaargeld
2- obligaties DBZB (world, government, hedged)
3- opbrengsteigendom
4- Belgische holdings
5- VWCE
6- Andere aandelen, waaronder vastgoed

Added: ik gebruik live Google Sheets voor mijn passieve portefeuille. Dat werkt prima! Alleen heb ik spijt dat ik al die jaren mijn aandelenperformance niet precies heb bijgehouden (ik vertrouwde gewoon op mijn broker). Sinds VWCE+DBZB is het veel handiger/plezanter om portefeuille bij te houden/vergelijken; o.a. in Morningstar. Sinds kort test ik ook Portfolio Performance uit.

@pangloss, wat bracht je ertoe om DBZB te verkiezen boven AGGH, VAGF, IEAG, IGLE, .... die op dit forum populairder lijken?

Enkele vragen uit interesse:

- wat doe je met dividenden die je ontvangt? Herinvesteren in ETF-bundle of dagelijkse kosten betalen?
- Heb je erover nagedacht het opbrengsteigendom onder te brengen in een vastgoedvennootschap?

Ongetwijfeld niet zo’n bijster briljante vragen

@Happyhour: DBZB heeft een hogere TER, maar de kredietwaardigheid is gemiddeld hoger dan bij de alternatieven (behalve IGLE; maar die is lastig te krijgen én distrubuting). In het geval van een nieuwe kredietcrisis (en BBB's worden gedegradeerd tot junk BB), ben je beter af met DBZB, die weinig BBB in portefeuille heeft. Vergelijk:
@r0477476: De dividenden zijn om van te leven. Ik zie mijn BE-aandelen als een 'virtuele opbrengsteigendom'. Als ik zou herinvesteren in aandelen, verkies ik toch de aanpak van accumulerende trackers zoals VWCE.

Een vastgoedvennootschap lijkt me pas interessant als je meerdere eigendommen hebt en/of meerdere kinderen (quod non). Ik kan mijn personenbelasting laag houden omdat:
- mijn ontvangen dividenden vrij zijn van belasting
- inkomen als zelfstandige beperkt is (veel kosten zoals auto etc gaan via eenmanszaak)
- slechts één huurhuis heb (met een voordelige KI)
- alleenstaande ben + kind ten laste
- kleine leningen lopen heb die 100% gebruik maken van Vlaamse + Federale woonbonus

Pangloss, wat een mooi vermogen heb je reeds opgebouwd als alleenstaande en nog maar 43 jaar.
Is dit een resultaat van een beursvisie die je al 20 jaar hanteert en duidelijk zijn vruchten heeft afgeworpen of zijn er financiële meevallers die dit mede mogelijk maakten? Begrijp deze vraag zeker niet verkeerd en als je er niet wil op antwoorden, no prob

bertVW schreef: ↑4 september 2020, 17:27 Pangloss, wat een mooi vermogen heb je reeds opgebouwd als alleenstaande en nog maar 43 jaar.
Is dit een resultaat van een beursvisie die je al 20 jaar hanteert en duidelijk zijn vruchten heeft afgeworpen of zijn er financiële meevallers die dit mede mogelijk maakten? Begrijp deze vraag zeker niet verkeerd en als je er niet wil op antwoorden, no prob

De TS zal ook wel heel hard gewerkt hebben neem ik aan!
Bij deze proficiat en wat je ook kiest, gewoon volhouden, als je het niet te zot of exotisch zoekt zal het altijd opbrengen!

Well done

pangloss schreef: ↑4 september 2020, 16:17 @Happyhour: DBZB heeft een hogere TER, maar de kredietwaardigheid is gemiddeld hoger dan bij de alternatieven (behalve IGLE; maar die is lastig te krijgen én distrubuting). In het geval van een nieuwe kredietcrisis (en BBB's worden gedegradeerd tot junk BB), ben je beter af met DBZB, die weinig BBB in portefeuille heeft. Vergelijk:

Code: Selecteer alles

IGLE: 56% AAA; 8% BBB
DBZB: 50% AAA; 8% BBB 
EUNA/AGGH: 40% AAA; 15% BBB
VAGF: 40% AAA; 18% BBB!

Dit zijn inderdaad ook de redenen waarom DBZB mijn favoriet is. 100% government bonds (minst gecorreleerd met aandelen, global, alle looptijden, euro hedged en accumulerend. Maar inderdaad hogere TER.
DBZB is wel gedomicilieerd in Luxembourg ipv Ierland. Ik tast in het duister of dit nadelig is voor obligatie-ETFs. Heb jij daar meer informatie over?

Ik vind dit een zeer mooi gediversifieerde portefeuille, die een goed doordachte indruk maakt en waar weinig op aan te merken valt.

Ik herken mij ook in een groot deel van de redenatie van Pangloss, behalve dat ik die omslag naar een passieve portefeuille nog niet gemaakt heb en maar beperkt belegd ben in IWDA en VWCE. Voor het defensieve luik zit ik voornamelijk in gemengde fondsen en obligatiefondsen.

Ik zou Pangloss zeker aanraden om de individuele aandelen te behouden, maar ik moet er dan wel bij vermelden dat ik het nog altijd leuk vind om in individuele aandelen te beleggen en dat ik nog steeds blij ben om een mooi gespreide selectie van losse aandelen in portefeuille te hebben, inclusief de nodige holdings en vastgoedaandelen.

Ik snap niet goed waarom niemand Telenet heeft opgenomen.
Bang geworden van de dreigementen van Liberty Global?
Telkens keren ze enorm uit als de cash-reserve te hoog is en LG geld nodig heeft.

Mijn vermogen is verspreid over een eigen huis (hypotheek met woonbonus), eigen auto's en motoren (zonder leningen).
Dan een deel Argenco, is zeker en doen het goed.
Verder verspreid over enkel aandelen, maar bezien op lange termijn.

Ageas, Telenet, GBL, Galapagos, Proximus, Dexia (ja ik hou die aan want de overheid wil leegtrekken en er zit veel geld in!) Mercedes en nog een berg anderen.

Elke maand zet ik geld aan de kant en als het spaargeld te hoog oploopt zet ik een deel om in aandelen.
De markt van vandaag is super om te kopen, veel aandelen staan op slechts 50% van hun waarde.

Ik doe het zelf en al zo'n 30 jaar, heeft me altijd veel opgebracht want ik beschouw dividend als een heel belangrijke factor, de koers minder.